Wie zijn handen wil laten wapperen, zit in no time in het buitenland. Gratis en voor niks. Bijvoorbeeld in Zuid-Frankrijk, waar je als tegenprestatie helpt bij het restaureren van een château. Het geven van Engelse les is gewild van Bangkok tot Bali, en in Panama kun je aan het werk als manager van een hostel, zoals ik deed.

Kost en onderdak

Workawayen – zoals het vaak wordt genoemd – is populair. Net als de sites die vrijwilligers matchen met hosts die kost en onderdak bieden in ruil voor een beperkt aantal uren werk per dag.

Bij WWOOF (World Wide Opportunities on Organic Farms), de oudste organisatie die het concept in de jaren 70 uitvond, draait het vooral om werken op organische boer- en tuinderijen. Op de vergelijkbare sites Workaway en HelpX worden vrijwilligers gevraagd voor heel diverse bezigheden: van metselen, koken en schoonmaken tot schilderen, oppassen en lesgeven. Dit in combinatie met soms de meest exotische reisbestemmingen. Het wereldwijde web doet zijn naam eer aan, zelfs een afgelegen koraaleiland in de Indische Oceaan probeert op deze wijze een nieuwe voetbalcoach te werven.

Inderdaad, sommige vacatures zijn best specifiek. Alleen al daaraan is te zien dat workawayen niet meer uitsluitend is weggelegd voor jongeren die in hun gap year goedkoop de wereld willen rondreizen. Talloze mensen zijn inmiddels gevallen voor deze vorm van vakantie, en de tendens is dat ze steeds vaker iets ouder zijn. Ruim 20% is nu al boven de 40.

Ik had zin me onder te dompelen in een heel ander leven.

Waarheen de reis gaat en voor hoelang, bepaal je zelf. Het enige wat je hoeft te doen, is een profiel aanmaken bij een van de sites. Via de mail kun je een host benaderen of zelf worden benaderd. Het standaardarrangement is dat er vijf dagen in de week 4 tot 6 uur per dag gewerkt wordt, maar definitieve afspraken maken de partijen samen. Vaststaat dat de vrijwilliger genoeg vrije tijd overhoudt om de locale cultuur op te snuiven. En om na het harde werken een balletje te trappen of biertje te pakken, net als de locals.

Goed doen

Het is iets dat bij alle vrijwilligers ter sprake komt: hoe uniek het is om bij mensen thuis te wonen en werken. HelpX’er Cedric: ‘Het is de manier om een land en cultuur te leren kennen, op een wijze die je als toerist niet lukt.’ Het is dus niet zo verrassend dat workawayen steeds populairder wordt bij mensen die níet door geldnood worden gedreven. Zoals Todd, de Amerikaanse pedagoog die in een weeshuis in Panama werkte, zei: ‘Op het strand verveel ik me maar, en op deze manier draag ik nog iets bij aan de wereld.’ Het is een veelgehoorde drijfveer: ‘iets goeds willen doen.’

Niet iedereen is een barmhartige Samaritaan, ook een burn-out of midlifecrisis is vaak een reden om de koffers te pakken. Zelf was ik mijn schrijvende bestaan flink zat en wilde achter mijn bureau vandaan, ver weg, het liefst voor lange tijd. Dat ik dan moest gaan werken, was geen probleem. Integendeel, ik had juist zin me onder te dompelen in een heel ander leven.

Ik werd manager van een hostal in Panama stad, en de hectiek van het bestaan daar paste me wonderwel. Inclusief vliegreis en verzekering was ik zo’n 1700 euro kwijt. De grootste kostenpost waren de – soms riante – uitjes. Maar hoe heerlijk het ook was om een weekend te luieren op een tropisch eiland en hoe geweldig het ook was om tot diep in de nacht te dansen op het dak van de 62ste verdieping van het Hard Rock Hotel, het was vooral mijn dagelijkse leven dat mijn buitenlandse verblijf kleurde. Boodschappen doen op de markt, gasten ontvangen, wegwijs maken en naar hun verhalen luisteren. Ontbijtjes met stapels pannenkoeken maken.

Het was een gewoon werkend bestaan, maar op een plek waar alles anders was. De natuur was uitbundig en tropisch. Er liepen agouti’s door de tuin, er hingen luiaards in de bomen. In de bus klonk luide muziek en op straat werd geleefd en gedanst. En ik was er – voor een tijdje – deel van.

Wegdromen

Ik ben nu een aantal maanden thuis, wat ook weer heerlijk is, maar soms neus ik toch al weer rond op de eerdergenoemde sites en sla dan al snel aan het dagdromen: wat zou ik het liefst doen? Engels onderwijzen op een van de Solomoneilanden, muurschilderingen maken in een kinderkamer in Zimbabwe of elke dag een potje koken voor een weduwnaar in zijn luxueuze villa in het Spaanse Almeria? Dit zijn allemaal bestaande vacatures.

Schrijf je in voor de ultieme survivalgids voor het leven na de 50

Geen garanties dat je het overleeft, maar een avontuur wordt het zeker!